دکجیهانیەکانەتۆر زیاد : پیویستمان بە هاوکاری حکومەت و دەزگای بانکی و کۆمپانیا

دکتۆزیاد خەەڵەف عەبدڕایگەیاند : ئێمە ئاگاداری گرنگی هاوسەنگ بوون لەگەڵ شۆڕشی دیجیتاڵی، کە درێژکراوەی شۆڕشی زانیارییە، بەو پێیەی بانکەکانمان وەبەرهێنانی بەرچاویان لە ژێرخانەکاندا کردووە بە بەکارهێنانی تەکنەلۆژیای پێشکەوتوو، هاوتەریب لەگەڵ ڕەوت و پراکتیکە نێودەوڵەتییەکان لە گۆڕانکاری بەرەو... ئابووری دیجیتاڵی و تەکنەلۆژیای دارایی، کە توخمە گرنگەکانی کۆکردنەوە دابین دەکات بۆ گواستنەوە بۆ حکومەتی ئەلیکترۆنی (حکومەتی ئەلیکترۆنی) لە لایەنە جیاوازەکانی وڵاتدا، بەتایبەتی کەرتی نەوت و وزە، چونکە پرسی کۆکردنەوەی ئەلیکترۆنی ستراتیژی دەبێت بۆ هەموو وەبەرهێنەران لە... ئەم دوو کەرتە.



دکتۆر بەردەوام بوو. خەڵەف عەبدول: (ئەوەیە کە لە ساڵی ٢٠١٩ وەک بانک و کۆمپانیاکانی پارەدانی ئەلیکترۆنی کارمان لەسەر کرد، بە هاوکاری بانکی ناوەندی عێراق، وەک چۆن سیستەمێکی یەکگرتوومان دەستکەوت بۆ کۆکردنەوە و کۆکردنەوە، بۆ دابینکردنی چەندین کەناڵی ئەلیکترۆنی بۆ ئەو هاووڵاتییە عێراقییە ، جگە لەوەی ئەگەری بەستنەوەی ئەم سیستەمە بە داتابەیسی دەزگای پەیوەندیدار بە حکومەتەوە هەیە کە پرۆسەی ئۆتۆماتیکیکردنی کۆکردنەوەکە ئاسان دەکات، بەمەش بەفیڕۆدان کەم دەبێتەوە و واقیعی کەرتەکە باشتر دەکات.



دکتۆر هۆشداری دا. خەڵەف عەبدول ئاماژەی بەوەدا، ئەوەی ئێستا ئابووریمان پێیدا تێدەپەڕێت، پێویستی بەوەیە دەستپێشخەری بکەین بۆ ئەوەی بە خێرایی ڕووبەڕووی ئەو ئاستەنگانە ببینەوە کە ڕووبەڕووی ئابوریمان دەبێتەوە، لە ڕێگەی کارکردن بۆ ڕەخساندنی هەلومەرجی گەشەکردن و دروستکردنی ژێرخان و ژینگەی گونجاو، بە مەبەستی ئەوەی کەرتە گرنگەکان بتوانن بەدەستیبهێنن گەشەسەندنی خێرا لە ساڵانی داهاتوودا، و بۆ گەڕاندنەوەی پێکهاتەی ئابووری پێویستی بە ئێمە هەیە، وەک بانکی تایبەت و حکومی و دامەزراوە داراییەکان، بە شێوەیەکی کردەیی هاوکاری حکومەتی ناوەندی بکەین لە دابینکردنی ژینگەی گونجاو بۆ وەبەرهێنان، جگە لە دابینکردنی سەرچاوە داراییە پێویستەکان، و کارکردن بۆ... دروستکردنی هاوبەشی ستراتیژی لەگەڵ دامەزراوە جیهانییەکان، بە ئامانجی چارەسەرکردنی ئەو تەحەددایانەی کە لە سەرەوە باسکراون.



د. خەڵەف عەبدول ئاماژەی بەوەدا، ئەو هەوڵانە بۆ دۆزینەوەی ڕێگاکانی دابینکردنی داراییە بە شێوەیەکی دروست، و لێرەدا ڕۆڵی بانکە ئەهلی و حکومییەکان تیشک دەخرێتە سەر لە پەرەپێدان و دروستکردنی کەناڵی جۆراوجۆر بۆ دابینکردنی دارایی پڕۆژەکانی وەبەرهێنان لە کەرتی نەوت و گاز لە ڕێگەی هاوبەشی لەگەڵ دامەزراوە داراییە نێودەوڵەتییەکان، کە تێیدا ڕۆڵ و ئەزموونێکی پێشەنگمان هەبوو، کە بە واژۆکردنی ڕێکەوتنێکی دارایی لەگەڵ کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتی (IFC) جگە لە کۆمپانیا نێودەوڵەتییەکانی دیکە، بلوری بوو.



بانکەکانمان ئامادەن بۆ بەڕێوەبردن و پێشکەشکردنی هەموو خزمەتگوزارییە بانکییەکان، لەوانەش دارایی پڕۆژە و پێشکەشکردنی ڕاوێژکاری دارایی، بە شێوەیەک کە بەشداربێت لە پەرەپێدانی ژێرخانی و تەکنەلۆژیای بەکارهێنراو لە بەرهەمهێنانی نەوت و گازدا بانکەکان هەروەها توانای تەواویان هەیە لەگەڵ سەرچاوە مرۆییە پێویستەکان و توانای توانای دارایی و تەندروستیی دارایی بەس بۆ کردنەوەی... سەقفی قەرزکردن لەگەڵ لایەنە دەرەکییەکان، بە ئامانجی ئاوەدانکردنەوەی عێراق و جێبەجێکردنی پڕۆژەکانی وەبەرهێنان.



دکتۆر لە کۆتاییدا وتی. خەڵەف عەبدول: (بە لەبەرچاوگرتنی ئەو قۆناغەی کە ئابووری عێراق بەدەستیەوە دەناڵێنێت، کارکردن پێویستی بە دامەزراندنی چوارچێوەیەکی یاسایی هەیە کە لەگەڵ ئابووری دیجیتاڵی و پیشەسازی دیجیتاڵیدا بگونجێت، هەروەها پێویستی کەرتی حکومی هاوکاری لەگەڵ کەرتی تایبەت بۆ هاندانی چوارەم پیشەسازی، لەڕێگەی ئا پاکێجی سیاسەتی پیشەسازی و بازرگانی کە هاندەری مۆدێرنیزاسیۆنی تەکنەلۆژی و گۆڕینی دیجیتاڵییە لە پیشەسازییەکان، پشتگیریکردن و ئامێزگرتنی کەرتی تایبەت، مامەڵەکردن لەگەڵیدا وەک هاوبەشێک، پێشکەشکردنی هەموو جۆرە پشتیوانی و ئاسانکارییەک بۆی، و گەیشتن بە بنەمای هاوبەشی نێوانیان و کەرتی گشتی).