یادداشتی لێکتێگەیشتن لەگەڵ بانکی گەشەپیدانی نێودەوڵەتی IFC

کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتی کە ئەندامی گروپی بانکی جیهانییە، یاداشتێکی لێکتێگەیشتنی لەگەڵ بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی (IDB) واژۆکرد کە یەکێکە لە گەورەترین بانکە ئەهلییە پێشەنگەکانی عێراق، بۆ دەستپێکردنی هاوکاری و فراوانکردنی خزمەتگوزارییە داراییەکان بۆ… کەرتی تایبەت و پشتیوانی ئابووری وڵات.

بانکی نێودەوڵەتی لە بەیاننامەیەکدا ڕایگەیاندووە: “ئەم ڕێککەوتنە یارمەتی بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی بۆ وەبەرهێنان و دارایی دەدات پێگەی خۆی لە ئاستی ناوخۆییدا بەهێز بکات و پاڵپشتی کۆمپانیاکانی کەرتی تایبەت و گشتی بکات”.



ئاماژەی بەوەشکرد، بە ئاماژەدان بە دەرفەتە سنووردارەکان بۆ کۆمپانیا عێراقییەکان بۆ بەدەستهێنانی دارایی، هاوکارییەکانی ئێستای نێوان کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتی و بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی ئامانجی ئاسانکارییە بۆ دەستڕاگەیشتن بە موکلەکانی بانکەکە بۆ خزمەتگوزارییە داراییەکان، وەک قەرز، پارەدارکردنی بازرگانی، و فۆرمەکانی تری دارایی، کە لە کۆتاییدا یارمەتی دەدات هەلی کار دروست بکات و بەشدارییەکی کاریگەر بکات لە پرۆسەی گەشەپێدانی ئابووری و کۆمەڵایەتی.



لە بەیاننامەکەی بانکی نێودەوڵەتیدا جەختی لەوە کردەوە کە ئامانجی ئەم ڕێککەوتنە فراوانکردنی بازنەی خزمەتگوزارییە داراییەکان و بەشداریکردنە لە بوژاندنەوەی کارەکانی دارایی بازرگانی و بەشداریکردن لە پرۆسەی ئاوەدانکردنەوەدا بە شێوەیەکی کاریگەر ئەم هەنگاوە وەک پشتڕاستکردنەوەی دەستکەوتە بەردەوامەکانی بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی دێت دوای گرتنەبەری ستراتیژییەتی هەمەلایەنە جێبەجێکردنی بنەماکانی حوکمڕانی دروستی کۆمپانیاکان و بەردەوامیی وەبەرهێنان لە سیستەم و پێکهاتەکاندا، بۆ ئەوەی وێنەی ڕاستەقینەی کەرتی بانکی عێراق و توانای پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییە بانکییە گشتگیرەکان دەربخات.



سەرۆکی دەستەی بەڕێوەبەری بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی، زیاد خەڵەف عەبدول، ڕایگەیاند، ئەم ڕێککەوتنە وەرگێڕان و پشتڕاستکردنەوەی پێگەیشتنی بانکی و پراکتیزە پێشەنگەکانی بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی لە ڕووی تەکنەلۆجیای بانکییەوە، جگە لەوەی خاوەنی ژێرخانێکی زەبەلاحە لە… سیستەمی تەکنەلۆژیای بانکی و پاراستنی پێگەیەکی دارایی تۆکمە و بەهێز، کە بەشداری کردووە لە واژۆکردنی ئەم ڕێکەوتنە لەگەڵ کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتی (IFC)، کە هەمیشە کاریان کردووە بۆ هەڵبژاردنی هاوبەشە پێشەنگەکان لە هەموو ئەو وڵاتە گەشەسەندووانەی کە تێیدا کاردەکات، بە ڕێکوپێکی بۆ هاندانی پڕۆژەی بەردەوام لەم وڵاتانەدا کە بە سوودی ئابووری و تەندروستیی دارایی و بازرگانی تایبەتمەندن. زیادکردن، و لەم ڕوانگەیەوە، و لە هۆشیاری بانکەکەمان و باوەڕەکەی بە هەمان بنەما و دیدگا، لێرە بوو وەک خاڵی کۆبوونەوە و یەکتربڕین لەگەڵ کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتی بۆ بنیاتنانی هاوبەشییەکی ستراتیژی کە ئامانجی پەرەپێدانی دەستپێشخەرییەکە لە وەبەرهێناندا پڕۆژەکان لە کەرتی تایبەت و گشتیدا و بە شێوەیەک کە بەشداربێت لە گەیشتن بە گەشەپێدانی ئابووری لە عێراق جگە لە گەشەسەندنی بەردەوام و باشترکردنی بارودۆخی بژێوی کۆمەڵگای عێراق.



د.زیاد خەڵەف عەبد جەختی لە گرنگی ئەم ڕێککەوتنە کردەوە لە جێبەجێکردنی بڕیاری ئەمینداریەتی گشتی ئەنجومەنی وەزیران و فەرمانەکانی بانکی ناوەندی عێراق کە ئامانجیان ئازادکردنی کەرتی بانکی و پاڵپشتیکردنە لە جێبەجێکردنی کارەکانی دارایی بازرگانی بۆ دامەزراوەکانی کەرتی گشتی و لە نێوان بانکە حکومییەکان کۆد کران.

ناوبراو لە درێژەی قسەکانیدا وتی کە ئەم هەوڵە نوێنەرایەتی بەشێکە لە ستراتیجی کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتی بۆ پاڵپشتیکردنی کەرتی تایبەت لە عێراق و یارمەتیدانی هەمەچەشنکردنی ئابوورییەکەی و کەمکردنەوەی پشتبەستنی بە کەرتی نەوت و کۆمپانیا حکومییەکان.



لای خۆیه وه به ڕێوه به ڕی کۆمپانیای دارایی نێوده وڵه تی بۆ ڕۆژهه ڵاتی ناوه ڕاست و باکووری ئه فریقا، دالیا وههبا، ڕایگه یاند، عێراق نوێنه ڕایه تی یه ک له ئه له ویه تییه بۆ کۆمپانیای دارایی نێوده وڵه تی، ئێمه ش پابه ند ده مێنینه وه به پاڵپشتیکردنی گه شه ی ئابوری وڵاته که ی. ئاماژەی بەوەشکرد، هەڵبژاردنی بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی وەک هاوبەشمان بەپێی یاداشتنامەی لێکتێگەیشتنی واژۆکراو دوای ئەوە دێت کە بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی لەم دواییانەدا لەنێو بانکە ئەهلییە شایستەکاندا سەریهەڵدا، کە خاوەنی ئەو ژێرخانەن کە لەگەڵ بنەما و پێداویستییەکانی کۆمپانیای دارایی نێودەوڵەتیدا دەگونجێت ، وەک چۆن هیوادارین بەرهەم و خزمەتگوزاری جۆراوجۆر پێشکەش بە بانکی گەشەپێدان بکەین و یارمەتی بدەین بۆ دابینکردنی پێداویستییەکانی کەرتی گشتی و تایبەت لە کارەکانی دارایی بازرگانیدا.



شایانی باسە کە پۆرتفۆلیۆی وەبەرهێنانی IFC لە ماوەی پێنج ساڵی ڕابردوودا گەشەیەکی بەرچاوی بەخۆیەوە بینیوە و ئێستا بڕی زیاتر لە یەک ملیار و نیو دۆلارە.

بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی بۆ وەبەرهێنان و دارایی (IDB) لە ساڵی 2011 دامەزراوە و (15) لقی لە عێراق هەیە، ئەمە جگە لە دوو نوێنەرایەتی لە ئیمارات و لوبنان. ئه مڕۆ ئه م بانکه یه کێکه له بانکه پێشه نگه کانی عێراق، له بواری پێشکه شکردنی خزمه تگوزاری بانکی بۆ کۆمپانیا و که سایه تییه کان. ئەندامانی خێزانەکە زیاد خەڵەف یەکێکە لە سپۆنسەرە سەرەکییەکانی. لە ساڵی ٢٠١٨ەوە خانەنشینی خاوەن پشکەکان فراوانتر بووە و ئێستا زیاتر لە ١٠٠ یارمەتی پشکی ئاسایی لەخۆدەگرێت.دامەزراقوەی پارەدارکردنی